Articles Archive for 24 Тахиа сарын 2009
Малчдыг малаа бэлчээрт гаргахаас нь өмнө ганц нэг хүнтэй уулзах санаатай өглөө эртлэн хөдөөг зорилоо. Биднийг эхний айлд буухад аль хэдийнээ үнээгээ саагаад дөрвөн настай монгол дээлтэй хөөрхөн хүү тугалаа бэлчээрт залчихаад дуу дуулсаар ирж явлаа. Гадаа нилээд чихүүн тул хамт явсан Филипин улсын иргэн, осгох алдаж байхад нөгөө хүү толгой нүцгэн хорвоогийн эрээн барааныг тоосон шинжгүй алхана.
Сайн байцгаана уу, байгаль дэлхийгээ хамгаалагч 「Nomadgreen」 чууд аа! Би хэдхэн хоногийн өмнө 「Хог ангилан ялгаж хаях нь урлаг ба тэвчээр」 нийтлэлдээ хүүхдүүдэд 「Эко хүмүүжил 「 олгох чиглэлээр хамтрах түншээ хайж байсан.
Намрын дунд сарын шиний гурваны билигт сайн энэ өдөр хурим найртай давхцан Монгол орны байгаль орчины талаар түлхүү дугардаг байгууллагууд гадны хандивлагчтайгаа хамтран цөлжилтийн тухай семинар зохион байгууллаа.
Хатан тунгалаг 「ижий」 минь амь тасрах вий. Битүү шугуйн дунд шуугин хүрхэрч байсан Туул минь нүцгэн бургасны цаанаас урсах төдий цайна. Тэрээр ёолон уйлж байна… Ам нь өмөлзөн амьдралд хорогдох хүмүүн шиг. Тэр цэлэлзэн урсахыг хүснэ. Гэсэн ч тэрээр халуун усны газар, хир буртгаасаа салдаг угаалгын машин, автомашин угаалгын газар, хогийн цэг, хорхог боодог хийж архи дарс сөнгөдөг уушийн газрын гээд дэндүү их ачаандаа сульджээ. Хүмүүс түүний хатаж гандсан зовлонг огтхон ч мэдрэхгүй, тоохгүй байна. Туул минь хүмүүн бидэнд ихэд гомджээ…. Нэг л өдөр биднийг орхиход бэлэн байна. Тэр цагт нийслэлчүүд бид яах вэ?
Хүний буруутай үйл ажиллагааны золиос нь эргээд л хүн өөрөө байдаг. Үүний гашуун жишээ бол Дархан-Уул аймгийн Хонгор сумынхан. Бүхэл бүтэн сумын иргэдийг эрүүл мэнд, үр удмаар нь хохироосон гэмт үйлийг дэгдээхэд онцгой хувь нэмэр оруулж, хятад иргэнд зөвшөөрөл олгосон Хаянхярваа гэгч өнөөдөр УИХ-ын зөөлөн суудалд тухалжээ. Уг нь тэрбээр Их хуралд бус “өөр газар” сууж байх учиртай, хууль дүрэм нь хэрэгждэг, манайхаас өөр улсад бол… Өнөө хүртэл Хонгорын хордлого үргэлжилсээр, иргэд хохирсоор л байна.
Согтуу жолоочийн буруугаас насаараа суугаа болж, бусдын гар харах болсон тэргэнцэртэй нэгэн эмэгтэй өөртэйгээ адил зовлон жаргалаа хуваалцах хүмүүстэй нэгдэж байгаль орчиндоо хувь нэмэр оруулахаар ажиллаж байна. Тэд бие биеэнээ ойлголцож бүлэг үүсгэн ногоо тариалах сургалтыг Монголын Фермер Эмэгтэйчүүдийн Холбооны тэргүүн Бяцхандай, багш Баярсайхан нараар заалгаж сурчээ.
Монголчууд бид орсон борооны араас цув нөмөрцгөөдөг хүмүүс. Энэ муу зуршлаа хэдий болтол хадгалсаар амьдрах вэ?
Бидний хэнэггүй, эрүү амьдрахауйн талаар ойлголт муутайгаасаа болоод удаан хугацаанд өлөн хоосон явж байгаад хэт идэх, архи тамхи хэтрүүлэн хэрэглэх, хуршиж муудсан, хоносон, удсан хоол хүнс хэрэглэх явдал түгээмэл байдаг. Эдгээр нь ходоодны хэвийн ажиллагааг алдагдуулан, үрэвсэлт өвчин, цаашилбал ходоодны шарх, ходоодны хавдар үүсэхэд нөлөөлдөг. Хорт хавдар гэдэг өвчин гурван хүн тутмын нэгд тохиолдож болзошгүй байгааг өнөөдөр эмч мэргэжилтнүүд анхаауруулж байна. Тэр дундаа ходоодны өмөн үү өвчин нь өвчлөлтөөрөө Монгол улс дэлхийд хоёр дугаар байранд явж байна.
Саяхан “Байгаль орчны ТББ-уудад хандсан илгээлт” хэмээх нэртэй уулзалтыг БО яамнаас ззохион байгуулж, төр засгийн зүгээс Иргэний нийгмийн байгууллагуудад анхаарал хандуулж эхэлснээ илэрхийлсэн юм.
